ปัญหาภัยแล้งที่เป็นภัยคุกคามสำคัญของโลก รวมถึงประเทศไทย ไม่ได้เป็นเพียงเรื่องของธรรมชาติเท่านั้น แต่ยังเป็นผลลัพธ์โดยตรงจากกิจกรรมของมนุษย์เราเอง ไม่ว่าจะเป็นการตัดไม้ทำลายป่า ซึ่งทำลายแหล่งต้นน้ำ การใช้น้ำอย่างสิ้นเปลือง ในภาคเกษตรและอุตสาหกรรม การที่เมืองขยายตัวอย่างรวดเร็ว หรือแม้แต่การเผาที่นาที่ดูเหมือนเป็นเรื่องเล็กน้อย แต่กลับทำลายความอุดมสมบูรณ์ของดินและเพิ่มก๊าซเรือนกระจกที่นำไปสู่ภาวะโลกร้อน ซึ่งล้วนซ้ำเติมให้ภัยแล้งรุนแรงและเกิดบ่อยครั้งขึ้น
การระบุแหล่งข้อมูลที่น่าเชื่อถือ เป็นสิ่งสำคัญในการได้รับข้อมูลที่ถูกต้อง แหล่งข้อมูลเหล่านี้มักเป็น สื่อกระแสหลักที่มีจรรยาบรรณ เช่น สำนักข่าวใหญ่ในไทยอย่างไทยรัฐหรือช่อง 3 และสื่อต่างประเทศที่มีชื่อเสียงระดับโลกอย่าง BBC News หรือ CNN ซึ่งมีกระบวนการตรวจสอบข้อมูลที่เข้มงวด นอกจากนี้ หน่วยงานราชการหรือองค์กรวิชาชีพที่เกี่ยวข้องโดยตรง เช่น กระทรวงสาธารณสุข หรือธนาคารแห่งประเทศไทย ก็ถือเป็นแหล่งข้อมูลที่มีความถูกต้องสูง รวมถึงข่าวท้องถิ่นที่ตรวจสอบได้ จากแหล่งที่น่าเชื่อถือก็สามารถนำมาใช้ได้เช่นกัน
ในทางกลับกัน "ข่าวปลอม" หรือ "ข่าวเกินจริง" มักมีลักษณะที่สังเกตได้ง่าย ข่าวเหล่านี้มักใช้ พาดหัวที่เร้าใจเกินจริง ไม่มีแหล่งที่มาที่ชัดเจน อ้างอิงจาก "แหล่งข่าววงใน" หรือ "ผู้เชี่ยวชาญที่ไม่ระบุตัวตน" นอกจากนี้ ยังพบ ภาษาและการสะกดคำผิดพลาดมาก มีการใช้รูปภาพหรือวิดีโอที่ตัดต่อ/บิดเบือน เนื้อหาขัดแย้งกับความเป็นจริง และมักเรียกร้องให้แชร์ต่อทันทีโดยไม่จำเป็นต้องตรวจสอบ ข่าวปลอมมักแพร่กระจายในช่องทางที่ไม่เป็นทางการ เช่น ไลน์กลุ่ม หรือเฟซบุ๊กส่วนตัว ซึ่งขาดการตรวจสอบความถูกต้อง
จุดประสงค์การเรียนรู้
1. ด้านความรู้
- อธิบายสาเหตุของปัญหาภัยแล้งในประเทศไทย โดยเฉพาะที่เกิดจากกิจกรรมของมนุษย์
2. ด้านทักษะกระบวนการ
- สืบค้น วิเคราะห์ และสรุปข้อมูลข่าวสารจากแหล่งที่น่าเชื่อถือ พร้อมแสดงผลข้อมูลในรูปแบบ ที่เข้าใจง่าย
3. ด้านคุณลักษณะ
- ตระหนักถึงผลกระทบจากการกระทำของมนุษย์ต่อสิ่งแวดล้อม และมีจิตสาธารณะในการรักษาทรัพยากรน้ำ
วิธีการ
- ตั้งคำถามนำและให้นักเรียนร่วมกันอภิปราย
- การทำกิจกรรม
เครื่องมือ
- คำถามนำ
- แบบประเมินการเรียนรู้