แหล่งน้ำผิวดินและแหล่งน้ำใต้ดินมีความสัมพันธ์กัน โดยน้ำจากแหล่งน้ำผิวดินสามารถไหลซึมลงสู่ใต้ดินได้ หากแหล่งน้ำผิวดินเกิดการปนเปื้อน ก็อาจส่งผลต่อคุณภาพของน้ำใต้ดินด้วย ปัจจุบันแหล่งน้ำจำนวนมากได้รับผลกระทบจากกิจกรรมของมนุษย์ เช่น การปล่อยน้ำเสียโดยไม่ผ่านการบำบัด การใช้ปุ๋ยและยาฆ่าแมลงอย่างไม่เหมาะสม หรือการทิ้งของเสียลงในแหล่งน้ำ
การวิเคราะห์สาเหตุและเส้นทางการปนเปื้อนของน้ำในบริบทใกล้ตัว เช่น โรงเรียนหรือชุมชน ช่วยให้เข้าใจผลกระทบที่เกิดขึ้นต่อสิ่งแวดล้อมและชีวิตประจำวัน พร้อมทั้งนำไปสู่การเสนอแนวทางการป้องกันและแก้ไขที่เหมาะสม เช่น การจัดทำระบบบำบัดน้ำเสีย การลดการใช้สารเคมี การสร้างเขตกันชนพืชริมแหล่งน้ำ หรือการรณรงค์ให้ชุมชนร่วมกันดูแลรักษาแหล่งน้ำ
อย่างเป็นรูปธรรม กระบวนการติดตามผลและสะท้อนผลการดำเนินงาน เป็นขั้นตอนสำคัญที่ช่วยให้สามารถมองเห็นข้อดีและข้อจำกัดของแนวทางที่ใช้ และนำข้อมูลเหล่านั้นมาพัฒนาและปรับปรุงแนวทางการลดการปนเปื้อนให้มีประสิทธิภาพมากยิ่งขึ้น การจัดการแหล่งน้ำที่ดีควรประกอบด้วยการป้องกัน การติดตามผล และการปรับปรุงแนวทางอย่างต่อเนื่อง เพื่อให้เหมาะสมกับบริบทของพื้นที่และสถานการณ์จริง รวมถึงความร่วมมือของทุกฝ่ายในชุมชนเป็นปัจจัยสำคัญที่ทำให้การลดการปนเปื้อนของแหล่งน้ำเกิดขึ้นได้จริงและยั่งยืนในระยะยาว
ตัวชี้วัด
ม.2/9 สร้างแบบจำลองที่อธิบายการใช้น้ำและนำเสนอแนวทางการใช้น้ำอย่างยั่งยืนในท้องถิ่นของตนเอง
จุดประสงค์การเรียนรู้
1. ด้านความรู้ ความเข้าใจ (K)
1) อธิบายสาเหตุและผลกระทบของการปนเปื้อนในแหล่งน้ำผิวดินหรือแหล่งน้ำใต้ดิน
2) อธิบายการปรับปรุงแนวทางการลดการปนเปื้อนของแหล่งน้ำผิวดินหรือแหล่งน้ำใต้ดิน
2. ด้านทักษะและกระบวนการ (P)
- การลงความเห็นจากข้อมูลเกี่ยวกับสาเหตุ ผลกระทบ และแนวทางการลดการปนเปื้อนของแหล่งน้ำผิวดินหรือแหล่งน้ำใต้ดิน
- การลงความเห็นจากข้อมูล โดยใช้ข้อมูลและหลักฐานที่ได้จากการทดลองใช้แนวทางการลดการปนเปื้อนของแหล่งน้ำ หรือจากสถานการณ์จำลอง เพื่อปรับปรุงแนวทางการลดการปนเปื้อนให้มีประสิทธิภาพและเหมาะสมกับสภาพจริง
3. ด้านคุณลักษณะ เจตคติ ค่านิยม (A)
- ความใจกว้าง เปิดใจรับฟังความคิดเห็นของผู้อื่นอย่างมีเหตุผล เพื่อร่วมกันหาแนวทางลดการปนเปื้อนของแหล่งน้ำอย่างสร้างสรรค์
- การยอมรับความเห็นต่าง เปิดใจรับฟังความคิดเห็นของเพื่อนในการสะท้อนผลและปรับปรุงแนวทางการลดการปนเปื้อนของแหล่งน้ำ ยอมรับความเห็นที่แตกต่างโดยใช้ข้อมูลและเหตุผลมาพิจารณา และนำข้อเสนอแนะที่เป็นประโยชน์ไปปรับปรุงแนวทางของกลุ่มให้มีประสิทธิภาพมากขึ้น
วิธีการ
เครื่องมือ