สาระสำคัญ/ความคิดรวมยอด

     แหล่งน้ำผิวดินและแหล่งน้ำใต้ดินมีความสัมพันธ์กัน ในธรรมชาติฝนที่ตกลงมาบนผิวโลกจะไหลจากที่สูงลงสู่ที่ต่ำตามลักษณะภูมิประเทศด้วยแรงโน้มถ่วงของโลก ระหว่างการไหล กระแสน้ำจะกัดเซาะผิวดินจนเกิดเป็นร่องน้ำขนาดต่าง ๆ และไหลไปรวมกันในบริเวณที่เป็นแอ่งหรือมีโครงสร้างที่สามารถกักเก็บน้ำไว้ได้ ซึ่งกลายเป็นแหล่งน้ำผิวดิน แหล่งน้ำผิวดินแต่ละแห่งมีขนาดและรูปร่างแตกต่างกันตามปัจจัยทางธรรมชาติ

      น้ำผิวดินบางส่วนจะซึมลงใต้ผิวโลก เกิดเป็นแหล่งน้ำใต้ดิน ซึ่งแบ่งออกเป็นน้ำในดินและน้ำบาดาล น้ำในดิน คือ น้ำที่แทรกอยู่ระหว่างช่องว่างของเม็ดดินร่วมกับอากาศ น้ำบาดาล คือ น้ำที่ไหลซึมลึกลงไปสะสมอยู่ในหิน ชั้นหินหรือชั้นตะกอนจนอิ่มตัวไปด้วยน้ำที่ เรียกว่า ชั้นหินอุ้มน้ำ น้ำในชั้นหินอุ้มน้ำจะเคลื่อนที่อย่าง  ช้า ๆ ไปลักษณะภูมิประเทศ ถ้าระดับน้ำใต้ดินในพื้นที่หนึ่งสูงกว่าระดับน้ำในแม่น้ำ น้ำใต้ดินจะไหลซึมออกจากชั้นหินอุ้มน้ำเข้าสู่แม่น้ำโดยธรรมชาติ ทำให้แม่น้ำได้รับน้ำจากใต้ดินอยู่เสมอ แม้ในช่วงฤดูแล้งที่ไม่มีฝนตก

ตัวชี้วัด/จุดประสงค์การเรียนรู้

ตัวชี้วัด        

      ม.2/8  อธิบายปัจจัยและกระบวนการเกิดแหล่งนำผิวดิน และแหล่งน้ำใต้ดินจากแบบจำลอง

จุดประสงค์การเรียนรู้

1. ด้านความรู้ ความเข้าใจ (K)      

  1. อธิบายความสัมพันธ์ของกระบวนการเกิดแหล่งน้ำผิวดินและแหล่งน้ำใต้ดินจากแบบจำลอง
  2. ระบุปัจจัยที่ทำให้แหล่งน้ำผิวดินในแต่ละแหล่งมีลักษณะแตกต่างกัน

2. ด้านทักษะและกระบวนการ (P)

   - การสร้างแบบจำลอง เพื่ออธิบายความสัมพันธ์ของกระบวนการเกิดแหล่งน้ำผิวดินและแหล่งน้ำใต้ดิน

3. ด้านคุณลักษณะ เจตคติ ค่านิยม (A)

   - ความเชื่อมั่นต่อหลักฐาน โดยใช้หลักฐานที่ได้จากการสร้างแบบจำลองมาใช้สนับสนุนการอธิบายความสัมพันธ์ของกระบวนการเกิดแหล่งน้ำผิวดินและแหล่งน้ำใต้ดิน

การวัดผลและประเมินผล

วิธีการ

  1. สังเกตจากการตอบคำถามในชั้นเรียนและใบงาน
  2. สังเกตพฤติกรรมที่แสดงถึงทักษะกระบวนการทางวิทยาศาสตร์ในการทำกิจกรรม
  3. สังเกตคุณลักษณะเจตคติ ค่านิยม
  4. สังเกตพฤติกรรมที่แสดงถึงคุณลักษณะอันพึงประสงค์

เครื่องมือ

  1. แบบประเมินความรู้ความเข้าใจ
  2. แบบประเมินทักษะกระบวนการทางวิทยาศาสตร์
  3. แบบสังเกตคุณลักษณะเจตคติ ค่านิยม
  4. แบบประเมินสมรรถนะสำคัญของผู้เรียน
  5. แบบประเมินคุณลักษณะอันพึงประสงค์
ปีการศึกษา 2568 / 2
ชั้น มัธยมศึกษาปีที่ 2
กลุ่มสาระ วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
หน่วย หน่วยการเรียนรู้ที่ 7 โลกและการเปลี่ยนแปลง
ชั่วโมง โลกและการเปลี่ยนแปลง
เรื่อง แหล่งน้ำผิวดินและแหล่งน้ำใต้ดิน 29 ม.ค. 69 (มีใบงาน ใบความรู้และใบกิจกรรม)